|
Kalsiyum, organizmada
membran geçirgenliği, nöromuskuler ileti, kas kasılması,
kemik yapımı, döllenme ve kan pıhtılaşması gibi son
derece önemli görevler üstlenen bir mineraldir. Kalsiyum
her şeyden önce kemiklerimizin ve dişlerimizin temel
yapı maddesidir. Vücudumuzdaki kalsiyumun %99’u
kemiklerimizde bulunmaktadır.
Kemik yapının ilk
oluşum aşamasında osteoblastlar, kollajen ve ana maddeyi
oluşturur. Osteoid oluşumunu takiben kollojen lifleri
yüzeyinde kalsiyum tuzları çökmeye başlar. İleriki
aşamalarda çöken bu tuz çekirdeklerinde hidroksiapatit
kristalleri oluşur.
Diş gelişiminde de
dentin ve minenin sağlıklı olabilmesi için diyette
yeterli kalsiyum ve fosfatın bulunması gerekir.
(www.turk-bilim.com)
Kemik büyümesi ve
gelişmesi ana rahmindeki ilk haftalardan başlayarak
bütün çocukluk boyunca devam etmekte ve kız çocuklarında
15-16 yaşlarına kadar, erkek çocuklarında ise 17-18
yaşlarına kadar sürmektedir. Çocuğun sağlıklı gelişimi
ve kemiklerinin güçlenmesi için besinlerindeki kalsiyum
içeriği büyük önem taşımaktadır. Günlük 1000 mg(1 litre
süte karşılık gelir) kalsiyum organizma için yeterlidir.
Bunun %35’i barsaklardan emilecek, kalanı feçes ile
atılacaktır.
Bu dönemde besinlerle
yeterli kalsiyum alınmaması durumunda, kemik
mineralizasyonu önemli ölçüde azalır. Çocuğun kemik ve
diş gelişiminde önemli sorunlar görülür. Boy sınırlı
uzayabilir, uzun kemiklerin gelişiminde bozukluklar
ortaya çıkabilir. Kemik kitlesi maksimum değere
ulaşamaz. Sinir sisteminde kolay uyarılabilirlik,
spontan deşarjlar, kaslarda tetaniler oluşur.
Yaşlılık dönemindeki
insanların kalsiyuma daha çok ihtiyacı vardır. İnsanlar
yaşlandıkça, vücutlarında kalsiyum ve diğer besinler
eskisi kadar etkin bir şekilde emilemez. Yaşlıların
kronik tıbbi problemlere sahip olması ve kalsiyum
emilimini azaltan ilaçları kullanma olasılıkları da daha
yüksektir.Ayrıca kalsiyumun bağırsaklardan emilimini
sağlayan D vitamini miktarının yetersiz olması kalsiyum
eksikliğine yol açabilir.
Yeterli kalsiyumun
alınması kemik mineral kaybını azaltır, kemik sağlığının
korunmasında önemli rol oynar. Bu nedenle yaşlılıkta
kalsiyum içeriği yüksek besinler tüketilmelidir.
Kalsiyumun vücutta
kullanılabilmesi için D vitaminine gereksinim vardır.
Besinlerle D vitamini gereksinimi yeterli düzeyde
karşılanamadığından yaşlıların güneş ışınlarından
yeterince yararlanması sağlanmalıdır.
Kadınlarda kalsiyum,
özellikle menopoz döneminde çok önemlidir. Menopozla
beraber östrojen düzeyleri düşer. Östrojen, kemiklerdeki
kalsiyumun azalmasını önleme görevi de görür. Menopozda
östrojen düzeyi azalınca, kemik yıkımı da artmaya
başlar.
Menopozdaki
kadınların günde en az 1500 mg. kalsiyum almaları
gerekir. Ulusal Osteoporoz Derneği, menopozdaki
kadınların günde iki kez kalsiyum tableti almalarını
öneriyor.
Ancak vücut tarafından emilebilen kalsiyum karbonat
almaya özen gösterilmeli. Bazı kalsiyum tabletleri
magnezyumlu olduğundan bunlar tercih edilmeli.
|
